ایمپلنت دندان

بررسی میکروسکوپی و فنی اجزای ایمپلنت دندان

ایمپلنت صرفاً یک “پیچ” نیست؛ بلکه مجموعه‌ای از قطعات مهندسی‌شده با دقت میکرونی است که باید هماهنگی بیولوژیک کاملی با بافت

زنده بدن داشته باشند. این سیستم از ۳ بخش اصلی و ۲ بخش کمکی تشکیل شده است:

۱. فیکسچر (Fixture) – ریشه مصنوعی

فیکسچر اصلی‌ترین بخش است که در زمان جراحی داخل استخوان فک قرار می‌گیرد.

متریال (جنس): عموماً از تیتانیوم گرید ۴ یا ۵ ساخته می‌شود. تیتانیوم به دلیل خاصیت “غیرمغناطیسی” بودن و مقاومت بالا در برابر خوردگی

انتخاب شده است. در سال‌های اخیر، ایمپلنت‌های سرامیکی (زیرکونیا) نیز برای افرادی که حساسیت فلزی دارند تولید شده است.

طراحی رزوه (Thread Design): رزوه‌های روی فیکسچر به گونه‌ای طراحی شده‌اند که فشار ناشی از جویدن را به جای یک نقطه، در کل سطح

استخوان پخش کنند تا از تحلیل استخوان جلوگیری شود.

تکنولوژی سطح (Surface Treatment): این مهم‌ترین بخش در برندهای معتبر است. سطح فیکسچر با روش‌هایی مثل SLA (اسیدشویی

و شن‌زنی) زبر می‌شود. این زبری میکروسکوپی باعث می‌شود سلول‌های استخوان‌ساز سریع‌تر و محکم‌تر به بدنه ایمپلنت بچسبند.

۲. اباتمنت (Abutment) – ستون رابط

اباتمنت قطعه‌ای است که پس از جوش خوردن فیکسچر، روی آن پیچ می‌شود و از لثه بیرون می‌زند.

وظیفه: انتقال نیروی جویدن از تاج دندان به فیکسچر و نگهداری پروتز.

انواع از نظر زاویه:

مستقیم (Straight): برای مواردی که ایمپلنت دقیقاً عمود قرار گرفته است.

زاویه‌دار (Angled): زمانی که به دلیل محدودیت استخوان، ایمپلنت کج کاشته شده، از این اباتمنت برای صاف کردن ظاهر دندان استفاده می‌شود.

انواع از نظر ساخت:

پیش‌ساخته (Stock): در سایزهای استاندارد تولید می‌شود.

اختصاصی (Custom): با اسکن دیجیتال، دقیقاً متناسب با فرم لثه بیمار ساخته می‌شود که بهترین نتیجه زیبایی را دارد.

۳. پروتز یا تاج دندان (Crown) – بخش نمایان

این بخشی است که شما در دهان می‌بینید و با آن غذا می‌جوید.

اتصال به اباتمنت: تاج می‌تواند به دو صورت به اباتمنت متصل شود:

اتصال با پیچ (Screw-Retained): دندانپزشک تاج را روی اباتمنت پیچ می‌کند. مزیت آن قابلیت باز شدن و تعمیر آسان در آینده است.

اتصال با چسب (Cement-Retained): تاج مانند دندان طبیعی روی پایه چسبانده می‌شود. از نظر زیبایی برای دندان‌های جلو بهتر است چون سوراخ پیچ روی آن نیست.

بخش‌های کمکی (حیاتی در فرآیند درمان)

علاوه بر اجزای ماندگار، دو قطعه موقت اما بسیار مهم در طول درمان استفاده می‌شوند:

۴. کاور اسکرو (Cover Screw) – پیچ محافظ

بلافاصله بعد از قرار دادن فیکسچر در مرحله اول جراحی، این پیچ کوچک روی دهانه فیکسچر بسته می‌شود.

کاربرد: جلوگیری از ورود خون، بافت لثه و باکتری‌ها به داخل فضای داخلی ایمپلنت در طول دوره‌ی ۳ تا ۶ ماهه بهبودی.

۵. هیلینگ اباتمنت (Healing Abutment) – فرم‌دهنده لثه

این قطعه که به آن “فرمه‌کننده لثه” نیز می‌گویند، مدتی قبل از نصب دندان نهایی استفاده می‌شود.

کاربرد: لثه را به شکل دایره‌ای دور ایمپلنت باز نگه می‌دارد و به بافت نرم شکل می‌دهد تا وقتی تاج نهایی نصب شد، لثه به شکلی کاملاً

طبیعی دور دندان را بگیرد (مانند دندان طبیعی که از لثه روییده است).